Кийимни онгли равишда истеъмол қилиш вақти келди

Ҳозирги кунда замонавий мода жиддий ўзгаришларни бошдан кечирмоқда. Тез мода (Фаст фашион) атроф-муҳитга энг катта зарар келтирувчилардан бири бўлиб қолаётган бир пайтда, кўпроқ компаниялар ва истеъмолчилар кийимларни ишлаб чиқариш ва истеъмол қилишда барқарор моделларга ўтиш зарурлигини англаб етмоқдалар.
Матоларни қайта ишлаш орқали мато чиқиндиларидан янги маҳсулотлар яратиш бу муаммони ҳал қилишнинг энг истиқболли усулларидан биридир.
Франциянинг "Cаrbios" компанияси, Клермон-Ферране шаҳрида жойлашган, мато чиқиндиларини қайта ишлашнинг ноёб усулини ишлаб чиққан. Анъанавий ёндашувдан фарқли ўлароқ, полиэстерни қайта ишлаш одатда пластик шишалардан бошланса, янги технология фақат қайта ишланган толалардан кийим яратишга имкон беради.
Намойиш лойиҳаси доирасида аралаш ва рангли мато чиқиндиларидан биринчи футболка тайёрланди, бу мода саноатида тўлиқ айланиш циклини амалга ошириш мумкинлигини тасдиқлайди. Ушбу лойиҳа йирик глобал брендлар, масалан, "Пума", "Патагониа" ва "Саломон" томонидан фаол равишда қўллаб-қувватланмоқда, улар ўз материалларини қайта ишлаш учун юбормоқда.
Бугунги кунда "Cаrbios" компаниясининг намойиш заводида қайта ишланган материаллардан футболкалар ишлаб чиқарилмоқда, аммо 2027 йилга келиб, компания дунёдаги биринчи ферментатив технология асосида матоларни қайта ишлаш заводини очишни режалаштирмоқда. Бу фақат мато чиқиндиларини сезиларли даражада камайтириш билан қолмай, балки кийим ишлаб чиқаришни янада экологик жиҳатдан тоза қилишга ёрдам беради.
Тез мода, ўзининг қулайлиги ва тез-тез ўзгариб турадиган коллекциялари билан атроф-муҳитга катта зарар келтиради. Ҳар сонияда дунёда бир чиқинди машинаси тўлиқ мато чиқиндиларини ташлайди ёки ёқади. Янги матоларни ишлаб чиқариш катта табиий ресурсларни талаб қилади: сув, энергия ва хом ашё, шунингдек карбонат ангидрид газининг чиқишини келтириб чиқаради. Шунинг учун эски буюмларга иккинчи ҳаёт берадиган айланма иқтисодиётга ўтиш жуда муҳимдир.
Бироқ, буни амалга ошириш учун нафақат технологик тараққиёт, балки истеъмолчилар одатларининг ўзгариши ҳам керак. Камроқ харид қилиш, сифатли ва қайта ишланган материалларни танлаш, кийимнинг хизмат қилиш муддатини узайтириш орқали биз ҳаммамиз барқарор келажакка ҳисса қўшишимиз мумкин.
Carbios компанияси 2011 йилда Бруно Лешевин томонидан ташкил этилган бўлиб, пластмасса ва мато саноати учун экологик технологияларни ишлаб чиқишга йўналтирилган.
